ورم یا ادم در دوران بارداری یک وضعیت طبیعی و موقت است که در مدت زمان کوتاهی پس از زایمان برطرف میشود. در این مقاله به بررسی ورم دست و پا در بارداری میپردازیم و همچنین راهکارهایی برای کاهش تورم در آن دوران مطرح می کینم.


علل ورم دست و پا در بارداری 

ورم یا اِدم، ناشی از مایعات اضافی تجمع کرده در بافت های بدن شما است. مقدار مشخصی ورم در طول دوران بارداری در بدن شما، خصوصا در مچ و سایر نقاط پاها، نرمال می باشد، زیرا شما در این دوران آب بیشتری را در بدن خود حفظ می کنید. علاوه بر این، تغییر در شیمی بدنتان نیز این مایعات را به سمت بافت های بدن هدایت می کند.

همچنین، رحم شما که همواره در حال رشد و بزرگتر شدن است، فشاری را بر روی عروق لگنی و ونا کاوا (رگ بزرگی در سمت راست بدن که خون را از اندامهای پایینی به قلب می فرستد) وارد میکند. فشار ایجاد شده سرعت برگشت خون از پاهای شما را آرام تر کرده و منجر به تجمع و فشار مایع از رگها به بافتهای پا و مچ می شود. به این دلیل است که احتمال افزایش ادم در سه ماهه سوم افزایش می یابد.

ممکن است این مشکل برای بانوانی که مایع آمنیوتیک بیشتری دارند و یا آنهایی که حامل چند جنین به طور همزمان هستند، شدیدتر باشد. ادم همچنین در انتهای روز و یا در طول تابستان وخیم تر خواهد شد.

بعد از وضع حمل، ورم ایجاد شده به سرعت و به مجردی که بدنتان از مایع اضافی تخلیه شد، از بین خواهد رفت. در روزهای اول بعد از تولد نوزاد، ممکن است دفعات ادرار شما بیشتر شده و تعریق نیز افزایش یابد.

ورم پا

در چه صورت باید نگران ورم دست و پا در بارداری بود؟

ورم خفیف در پاها و مچ، در طول دوران بارداری نرمال است، حتی ممکن است ورم کمی در دست ها داشته باشید. اما درصورتیکه هرکدام از این نشانه های پره اکلامپسی را (مسمومیت حاملگی) مشاهده کردید، با پزشک خود تماس بگیرید:

✅ ورم صورت

✅ تورم اطراف چشم ها

✅ ورم بیش از حد در دست ها

✅ ورم ناگهانی یا شدید در پاها یا مچ

اگر یکی از پاها به طور واضحی بیش از دیگری تورم داشت حتما با پزشک خود تماس بگیرید، علی الخصوص زمانی که درد و یا حساسیت در ماهیچه ساق پا و یا ران خود دارید، زیرا این حالت یکی از نشانه های لخته شدن خون می باشد.

برای کاهش ورم دست و پا در بارداری چه کاری می توان انجام داد؟

شما می توانید تورم را در طی دوره بارداری با دراز کشیدن به پهلو به منظور از بین بردن فشار افزاینده در رگهایتان، کاهش دهید. در ادامه نکاتی را برای کاهش ورم بیان می کنیم:

✔ پاهای خود را تا حد ممکن بالا ببرید. در محل کار، یک چهار پایه و یا چند کتاب را زیر پای خود بگذارید.

✔ به طور مرتب پاهای خود را در هنگام نشستن کشش دهید: پاهای خود را به سمت بیرون بکشید، ابتدا پاشنه ها و سپس به آرامی پاهای خود را خم کنید تا ماهیچه های ساق پا به حالت کشش در بیایند. مچ پا را چرخانده و انگشتهایتان را تکان دهید.

✔ در هنگام نشستن، پاها و مچ خود را خم نکنید.

✔ برنامه منظمی از نشستن و برخاستن برای خود تنظیم کنید. پیاده روی های کوتاه و مکرر می توانند منجر به عدم تجمع خون در اندامهای تحتانی شما شوند.

✔ کفشهای راحتی بپوشید که کشسانی مناسب برای پاهای متورم شده شما داشته باشند.

✔ جوراب های ساق داری که بندهایی را در اطراف مچ یا ساق پا دارند، نپوشید.

✔ آب زیاد بنوشید. شگفت آور است که این راهکار می تواند به بدن شما کمک کند که آب کمتری در آن محبوس شود. سعی کنید ۸ الی ۱۰ فنجان آب یا سایر نوشیدنی های آب رسان را در هر روز مصرف کنید. (هرگاه رنگ ادرار شما زرد روشن و شفاف بود، میتوانید مطمئن شوید که میزان مایعات مصرفی شما مناسب بوده است.)

ورزش در بارداری

✔ مرتب ورزش کنید. فعالیت هایی مانند قدم زدن، شنا کردن یا دوچرخه سواری گزینه های مناسبی هستند. می توانید از کلاسهای ایروبیک در آب نیز استفاده کنید، غوطه ور بودن در آب ممکن است به طور موقت منجر به کاهش ورم بدن شما شود، علی الخصوص زمانی که آب شانه های شما را فرا گرفته است.

✔ رژیم غذایی سالم داشته و خوردن فست فودها را محدود کنید.

تمام تلاش خود را به کار بگیرید تا ورم دست و پا در بارداری نتواند شما را از پا در بیاورد. منظره مچ پای متورم ممکن است احساس بدی را به شما منتقل کند اما ادم یک وضعیت موقت است که در مدت زمان کوتاهی پس از زایمان برطرف میشود.

 

دکتر محمد حسین نجفی دکتر متخصص فشار خون در تهران

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.