روش صحیح اندازه گیری فشار خون

فشار خون یكی از علائم حیاتی مهم است. با اندازه گیری فشار خون اطلاعات مهمی در مورد سلامتی بدست می آید. اندازه گیری فشار خون به وسیله دستگاه فشارسنج انجام میشود و شیوه ها و روشهای ظریفی دارد.

اندازه گیری فشار خون

فردی كه فشار خون را اندازه می گیرد باید با روش صحیح اندازه گیری فشار خون آشنایی كامل داشته باشد؛ در غیر اینصورت یك اشتباه كوچك ممكن است به كسب اطلاعات ناصحیح درباره مقدار فشار خون اندازه گیری شده منجر شود.

فشارسنج جیوه ای

دستگاه فشارسنج جیوه ای یا عقربه ای

بخش های تشکیل دهنده دستگاه های فشارسنج:

  • کاف یا بازوبند
  • لوله های لاستیکی
  • دریچه و پیچ تنظیم هوا
  • مخزن جیوه
  • لوله شیشه ای

كاف یا بازوبند

كاف یك پوشش دو لایه از جنس پارچه و دراز است كه خاصیت ارتجاعی نداشته و به دور بازو پیچیده می شود. بازوبند باید به اندازه كافی بلند باشد تا بطور كامل دور بازوی فرد را بگیرد.

اگر كیسه كاملاً دور بازو را نگیرد یا وسط كیسه دقیقاً روی شریان بازویی قرار نداشته باشد، ممكن است فشار اندازه گیری شده، فشار واقعی نباشد.

 مخزن جیوه

مخزن جیوه در انتهای دستگاه و داخل لوله شیشه ای قرار دارد و دارای یك پیچ تنظیم است كه ورود و خروج جیوه را به داخل لوله شیشه ای تنظیم می كند. قبل از اندازه گیری فشار خون باید پیچ مخزن جیوه باز شود تا اجازه دهد جیوه به درون لوله راه یابد.

در زمانی كه هیچ فشاری وجود ندارد سطح جیوه در لوله باید بر روی صفر باشد. پس از خاتمه اندازه گیری باید دستگاه را كج نمود تا جیوه درون لوله به سمت مخزن هدایت شود و سپس پیچ مخزن را بست تا در زمانی كه از دستگاه استفاده نمی شود جیوه در لوله باقی نماند.

لوله شیشه ای

این لوله درون یك محفظه فلزی مدرج قرار دارد كه برحسب میلیمتر جیوه و به فاصله های 10 میلیمتر جیوه درجه بندی شده است. با باد كردن كیسه هوا، در صورتی كه پیچ مخزن جیوه باز باشد، جیوه به درون لوله راه یافته و بالا میرود و با تخلیه باد كیسة هوا، سطح جیوه در لوله پایین می آید. میزان فشار را میتوان از روی سطح جیوه در لوله مدرج خواند. چون سطح جیوه به صورت هلالی در لوله قرار میگیرد،

برای خواندن میزان فشار خون باید بالاترین نقطه هلال جیوه در ستون را در نظر گرفت. در دستگاه عقربه ای به جای مخزن جیوه و لوله شیشه ای از یك نمایشگر عقربه ای استفاده شده است كه با فنر كار میكند و بقیه قسمتهای آن مشابه دستگاه جیوه ای است.

بهترین روش درمان فشار خون بالا ، درمان فشار خون  بالا با طب سنتی است. برای کسب اطلاعلات بیشتر می توانید بر روی دکمه قرمز رنگ کلیک کنید.

درمان فشار خون بالا

نحوه اندازه گیری فشار خون با فشارسنج عقربه ای

ابتدا باید نبض را در قسمت روی آرنج پیدا کنید. اگر در پیدا کردن محل نبض مشکل دارید نگران نباشید در داخل کاف علامتی وجود دارد که زمان بستن کاف دور بازو به شما نشان می دهد گوشی پزشکی کجا باید قرار گیرد. پس از بستن کاف گوشی پزشکی را در گوش خود قرار داده و با فشار پمپ کاف را از هوا پر کنید.

بعد از پر شدن هوا در کاف به دقت به عقربه دستگاه فشارسنج نگاه کنید . با باز کردن پیچ پمپ لاستیکی زمانی که اولین صدا شنیده می شود فشار بالای فرد مشخص می شود که به آن فشار سیستولیک می گوییم.

زمانی که صدای نبض در حال قطع شدن بود فشار پایین یا فشار دیاستولیک فرد می باشد. بعد از خالی شدن کاف فشار دیاستول بر روی فشار سیستول را یاد داشت کنید . فشار خون نرمال در این قسمت 12 روی 8 می باشد.

فشارسنج عقربه ای

گوشی پزشكی

گوشی از سه قسمت تشكیل شده است :

1- انتهای گوشی

2- لوله های لاستیكی

3- دیافراگم یا صفحه گوشی

گوشی پزشکی

شرایط اندازه گیری فشار خون

قبل از اندازه گیری فشار خون رعایت موارد زیر ضرورت دارد :

✅ حداقل نیم ساعت قبل از اندازه گیری فشار خون، فرد معاینه شونده باید فعالیت شدید نداشته باشد؛ غذای سنگین، قهوه، الكل، دارو و نوشیدنی های محرك مصرف نكرده باشد و سیگار نكشیده باشد. ضمناً فرد نباید مدت طولانی (بیش از 14 ساعت) ناشتا باشد.

✅  5 دقیقه قبل از اندازه گیری فشار خون، فرد معاینه شونده باید استراحت كامل داشته باشد.

✅  لباس فرد معاینه شونده باید سبك و آستین های لباس به اندازه كافی گشاد باشد تا وقتی آستین بالا زده می شود روی بازو فشار وارد نكند. اگر آستین تنگ باشد و روی بازو فشار آورد باید لباس را درآورد. آستین تنگ باعث اعمال فشار روی سرخرگ بازویی شده و در نتیجه بطور كاذب فشار خون پایینتر از آنچه هست خوانده میشود.

✅ اتاق معاینه باید ساكت و آرام و با دمایی مناسب باشد.

✅ از گفتگوهای مهیج و شوخی با فردی كه فشار خون او اندازه گیری میشود، باید خودداری شود.

✅  فشار خون را میتوان در حالت نشسته، ایستاده و دراز كشیده اندازه گیری كرد.

✅  در اندازه گیری فشار خون بین دست راست و چپ ممكن است اختلاف مختصری وجود داشته باشد؛ اما بهتر است فشار خون در وضعیت نشسته و از دست راست اندازه گیری شود.

✅ اگر فشار خون فرد معاینه شونده در حالت نشسته اندازه گیری می شود باید پشت وی تكیه گاه مناسب داشته باشد.

✅ در حین اندازه گیری فشار خون ،دست فرد معاینه شونده نباید آویزان باشد و باید بر روی چیزی تكیه كند تا عضلات دست شل باشد. عضلات سفت و منقبض شده باعث می شود كه فشار خون بطور كاذب بیش از اندازة واقعی نشان داده شود. بنابراین بازوی دست فرد چه در حالت نشسته، ایستاده و یا دراز كشیده باید در سطح قلب باشد و تكیه گاه مناسب داشته باشد. در حالت ایستاده می توان با یك دست بازوی دست فرد معاینه شونده را گرفت تا تكیه گاه ایجاد شود.

 اعداد فشار خون

صداهای كورتكوف (Korotkoff)

اندازه گیری فشار خون بر اساس شنیدن صداهای كورتكوف برنامه ریزی شده است؛ بنابراین شناخت این صداها ضروری است. در حین اندازه گیری فشار خون با باد كردن بازوبند و اعمال فشار روی سرخرگ بازویی، جریان خون در سرخرگ قطع میشود و زمانی كه باد بازوبند تخلیه شود، فشار بازوبند روی سرخرگ بازویی كم شده و در نتیجه مجدداً خون به داخل سرخرگ جریان می یابد و از طرفی در قسمتی از سرخرگ كه بطور نسبی فشرده شده، جریان گردابی پدید می آید. این دو فرآیند موجب پیدایش صداهای كورتكوف می شوند.

این صداها را می توان به مراحل مختلف زیر تقسیم نمود :

1- در ابتدا صداهای ضربه زدن ضعیفی كه واضح نیستند، ظاهر می شوند و به تدریج شدت آنها افزایش می یابد و قوی تر می گردند. با شنیدن این صداهاست كه سطح فشار سیستولی مشخص می گردد.

2- كم كم صداها ضعیف می شوند و ممكن است بصورت صدای غرغر یا شرشر درآید.

3- مجدداً صداها واضح می شوند؛ اگر چه مشخص تر میگردند ولی هرگز كاملاً به شدت صدهای مرحله اول نمی رسند. صداهای مرحله دوم و سوم در اندازه گیری فشار خون مورد استفاده نیستند.

4- دوباره صداهای واضح به طور ناگهانی كاهش می یابند و مثل صدای ملایم جریان هوا شنیده می شوند.

5- در این مرحله تمام صداها بطور كامل قطع میشوند و از بین می روند و با قطع صدا، سطح فشار دیاستولی مشخص می گردد.

بنابراین صداهای كورتكوف از مرحله ظهور با صداهای ضعیف شروع می شوند كه به تدریج قوی تر شده و كم كم صدها واضح تر و شدیدتر می شوند و در نهایت با ضعیف شدن ناگهانی، صداها ملایم تر شده و بعد كاملاً از بین می روند.

اندازه گیری فشار خون با دستگاه دیجیتال

اندازه گیری فشار خون با دستگاههای دیجیتالی

امروزه دستگاههای دیجیتالی اندازه گیری فشار خون در بازار موجود است. این دستگاهها شامل یک نوع بازوبند است که توسط لوله‌ای به قسمت الکترونیکی دستگاه وصل می‌شود. با فشار دادن دکمه‌ای روی قسمت دیجیتالی دستگاه ، بازوبند شروع به باد شدن می‌کند تا به یک سطح معینی برسد سپس بطور اتوماتیک باد آن می‌خوابد. در بازوبند یک گیرنده خاص الکترونیکی وجود دارد که نسبت به نبض حساس است و میزان فشار خون را روی صفحه نمایشگر نشان می‌دهد.

منبع: پزشکان بدون مرز، ghalb.ir، دانشنامه رشد

دکتر محمد حسین نجفی دکتر متخصص فشار خون در تهران

برای پرسش و پاسخ از دکتر روی لینک پرسش از دکتر کلیک کنید.

0

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر پوریا پنجشنبه ۱۰ بهمن ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    آقای دکتر سلام. خسته نباشین ببخشید که مزاحم شدم .آقای دکتر من پدر ۵۷سال دارن ایشون قبلا فشارشون تا چهارده میومد ولی الان با مصزف منظم وپرهیز های فراوان فشارشون بیشتر از ۱۲روی ۹نمیشه اکثرا ۱۲روری ۸هست به نظر شما این نوع فشار خطر ناک هست....فقط آقای دکتر من برام سوال هست چرا بعضی موقع ها ۱۳ یا ۱۴ میشه ولی بعد از چند دقیقه دوباره میشه ۱۲ کدام فشار دقیق تره......آیا ممکنه فشاری که شب ۱۲هست در طول شب هنگام خواب بالا بره و خطر ناک بشه.... ودر آخر میخاستم ببینم بهترین زمان خوردن قرص فشار چه ساعتی هست ....خدا انشالا به شما سلامتی وطول عمر بده آقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی پنجشنبه ۱۰ بهمن ۹۸( 3 هفته پیش)

      سلام

       

      فشار ایشان به نظر طبیعی می رسد و میزانی از تغییرات فشارخون در طول روز کاملا قابل انتظار است. بهتر است داروها  دو ساعت قبل خواب استفاده شوند و فشار تا زمانی که زیر 140 روی 90 باشد جای نگرانی ندارد

  • تصویر کاربر سمیه پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر بدون استفاده از گوشی وبا دیدن حرکت عقربه فشارسنج هم میتوان فشار را اندازه گرف،آیا استفاده از گوشی وشنیدن اولین صدا مهمتر است?چرا دستگاه من این دو با هم هماهنگ نیست،اگه متوجه شدین لطفا جواب بدین،ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸( 1 ماه پیش)

      مشاهده ی عقربه ی ساعت دقیق نیست و بهتر است از گوشی استفاده کنید

  • تصویر کاربر باران پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و عرض خسته نباشید
    مادر من 68 سالشون هست و نزدیک به 30 هست که داروی فشار مصرف می کنن. دوز دارویی که مصرف می کنن لوزاتان 25 و متورال 25 هر صبح و شب می خورن اما اخیرا خیلی وقت ها فشارشون روی 15 روی 10 بالا می ره حتی مواردی بوده که تا 18 هم بالا می ره البته نوار قلب که گرفته ظاهرا مشکلی را نشون داده. به نظزتون نیاز به افزایش دوز دارو هست؟ اکر راهنمایی بفرمایید ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام

       

      بهتر است به جای لوزارتان از لوزاتان اچ دو بار در روز استفاده کنند

  • تصویر کاربر قنبری پنجشنبه ۱۴ آذر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    وقتی بیمار لباسش تنگه و حجیم اگر کاف فشار سنج رو روی ساعد ببندیم ایرادی داره؟
    با پالس بگیریم نه گو‌شی
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی پنجشنبه ۱۴ آذر ۹۸( 2 ماه پیش)

      سلام

       

      بله ایراد دارد و نتیجه ی اندازه گیری شده دقیق نمی باشد. باید از کاف های بزرگ تر استفاده کرد

  • تصویر کاربر فاضلی دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام.
    ایا غلظت خون باعث بالا رفتن فشار میشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش)

      سلام

       

      خیر ارتباط واضحی وجود ندارد

  • تصویر کاربر فاطیما دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر.من مامانم ۴۰ساله هستن چندوقت هست که قلبشون میسوزه دردم داره.سینشونم درد میاد شاخ میکشه به سمت زیر بغلشون و دست چپش کلا درد میاد بی حس میشه.سرگیجه هم داره .خاستم یه کمکی بکنین ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش)

      سلام

       

      با توجه به موارد فوق باید نوارقلب و اکو و تست ورزش بدهند

  • تصویر کاربر م دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام خدمت اقای دکتر.بنده اقایی۴۰ساله هستم که قبلا فشارخونم ۱۴ روی۸ بوده ولی مدتی هست که حالت سرگیجه وتاری دید دارم که به دکتر مراجعه کردم وفشارم ۱۵ روی ۱۲ بود وقرص کنکور و والزومیکس وویتامین ب۱ تجویز کردن ولی همچنان سرگیجه رو دارم .خواستم بدونم دلیل سرگیجه فشار بالا است ؟واین داروها داروهای خوبی هستن برای من؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی دوشنبه ۱۳ آبان ۹۸( 3 ماه پیش)

      سلام

       

       داروهای خوبی برای شما تجویز شده است. اگر با کنترل فشارخون سرگیجه ادامه دارد به یک متخصص نورولوژی مراجعه کنید چون ممکن است منشا سرگیجه چیز دیگری باشد

  • تصویر کاربر فرزاد جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر وقت بخیر
    من یه اقای ۳۲ساله هستم فشارخونم بطور میانگین سیستول ۱۳۵ الی ۱۴۰ و دیاستول ۹۰الی ۹۵ بود و گهگاهی به ۱۰۰ میرسید
    رفتم دکتر نوارقلبم نرماله اکو هم شدم قلبم یه ذره ضخیم شده بود..الان نصف املودیپین۵ و نصف لوزارتان۲۵ هر ۱۲ساعت میخورم...اما فشار سیستول۱۲۰الی ۱۳۰
    و دیاستول اغلب ۸۵هست و گاهی تا ۹۲ میرسه..نظر شما چیه؟
    نیازی به عوض کردن و یا بیشتر کردن داروها هستش؟
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش)

      سلام

       

      به نظرم اگر ممکن است یک نوبت هولتر فشارخون 24 ساعته ببندید. اگر نه قرص لوزارتان را کامل بخورید و ببینید پاسخ فشارخون شما چگونه است

  • تصویر کاربر پوریا جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    آقای دکتر ببخشید دوباره مزاحم شدم ..آقای دکتر خیلی موقع ها حتی اگه یک هفته هم قرص نخورن فشارشون ۱۲ یا ۱۳ هست ولی یک دفعه میشه ۱۵ تا ۱۴ رو ۸ میخاستم ببینم به نظرم شما باید همیشه قرص بخورن یا میشه با یک راه حل قرص رو ترک کنن .یا فشاری که همیشه یک جور نیست بالا و پایین میشه خطر ناکه.مرسی که این صفحه رو راه اندازی کرید و پیگیر هستید خدا خیرتون بده
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش)

      سلام

       

      فشارخون بالا نیاز به مصرف قرص همیشگی دارد. بهتر است داروها را قطع نکنند

  • تصویر کاربر رويا جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دكتر جان مادرم فشار خون بالا دارد وجديداشب هنگام با فشار خون هيجده ويا نوزده از خواب بيدار ميشود چهار روز است از قرص كنكور نمره ٥ استفاده ميكند ولي هنوز خيلي مؤثر نبوده و اخيراً مرتباً فشارخونش يك روز در ميان بالا ميرود البته بعداز استفاده از كنكور يكبار در ٤ روز بالا رفته بفرماييد چيكار كنند ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمدحسین نجفی جمعه ۲۶ مهر ۹۸( 4 ماه پیش)

      سلام

       

      اول اینکه باید زمان دهید تا دارو اثر خود را نشان دهد. ثانیا بهترین کار برای ایشان این است که به جای کونکوراز قرص لوزارتان 25 میلیگرم یک عدد صبح و شب استفاده کنند و فشارهای شان را پس از مصرف این قرص بگیرید

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر